Dr. Atasağun
1 year ago - 5 Dakika, 39 Saniye

Эгемендүүлүктөн кийинки казактардын улуттук жана диний иденттүүлүгү

Эгемендүүлүктөн кийинки казактардын улуттук жана диний иденттүүлүгү

Казакстан эгемендүүлүккө ээ болгон соң, өзүн түрк тектүү жана мусулман мамлекет катары таанытып баштаган. Анын Түркиянын инциативасы менен башталган түрк тилдүү мамлекеттердин башчыларынын саммитине катышуусу жана Ислам кызматташтык уюмуна мүчө болушу мунун далили болуп саналат. Бирок казак иденттүүлүгүнүн калыптануусунда «түрк болуу» мусулман болуудан мурда башталган. Анын себеби Советтик доордогу атеизм пропогандасынын таасири болгон. Мисалы: Казакстандын түштүгүндөгү коңшулары желегине Исламдын символу болуп эсептелген айды чагылдырса, Казакстан болсо, теңирчиликтин символу болгон күндү жана көк асманды желегине чагылдырган.

Казакстанда түрк болуу казак болуу дегендик. Эгерде жанында пантүркизмден корккон Орусия болсо жана калктын бир бөлүгүн славян тектүүлөрдөн түзүлгөн болсо түрк идеологиясынан кеп кылуу кыйынга турат.

Бир инсан өзүн таануу үчүн алгач аталарын таануусу керек. Ошол себептен улам мектептерде Казакстан тарыхы окутулуп баштаган. Советтик доордо да мектептерде Казакстан тарыхы окутулган бирок ал китептер кичинекей болгон жана ичинде көпчүлүк учурда казак эли өз каалоосу менен орус падышычылыгына кошулган деп жазылган. Бүгүнкү күндө университеттерде бардык биринчи курстарда Казакстан тарыхы милдеттүү түрдө окутулат. Ушул сабактардын натыйжасында казак жаштары ата-бабаларынын тарыхын үйрөнүп, өздөрүнүн иденттүүлүктөрүн бекемдешет, ким экендигин, каяктан келгенин жана дүйнөдөгү ээлеген ордун үйрөнүшөт.

Мусулман болуу идентүүлүгүнө келе турган болсок, Казакстанда башка диндерге ишенген улуттар болгондуктан, мектептерде Ислам дини сыяктуу сабак жок. Каникулдарда гана үй-бүлөлөр балдарын мечиттерге жөнөтүшөт. Казакстанда Дин иштери башкармалыгы негизделген. Анын милдети имамдарды даярдоо жана элге Ислам динин үйрөтүү болуп саналат. Казактардын динге болгон кызыгуусу күн сайын артууда жана мечиттердин саны да көбөйүүдө.

Булак: Динмухаммед Аметбектин 2014-жылы 11-июнда берген маегинен